startpagina > actualiteiten
Nieuwsbrief ondernemingsrecht april 2010
OMGAAN MET BELANGENCONFLICTEN BIJ (EENPERSOONS)VENNOOTSCHAPPEN
In een reeks van uitspraken heeft de Hoge Raad de laatste jaren regels gesteld voor het vastleggen van besluitvorming rondom belangenconflicten. Bestuurders kunnen de vennootschap naar geldend Neder-lands recht niet vertegenwoordigen als zij bij een handeling een persoonlijk belang hebben dat tegen-strijdig is met dat van de vennootschap. Een voorbeeld is het vestigen van een hypotheekrecht op een bedrijfspand ten behoeve van een privélening van een bestuurder bij de bank of het lenen van geld van de vennootschap (al dan niet in rekening-courant).
In dit soort situaties moet de vennootschap niet door het bestuur worden vertegenwoordigd, maar door de Raad van Commissarissen, tenzij:
- in de statuten is bepaald dat de bestuurder toch vertegenwoordigingsbevoegd is (het tegenstrijdig belang heet dan weggeschreven; dit kan ook slechts voor bepaalde handelingen);
- de AvA bij uitdrukkelijk besluit een bijzondere vertegenwoordiger heeft aangewezen; dit kan ook de bestuurder met het tegenstrijdig belang zijn.
Deze regel geldt ook voor eenpersoonsvennootschappen, waarin de bestuurder en aandeelhouder de-zelfde persoon zijn. De enig aandeelhouder zal dan een uitdrukkelijk besluit moeten nemen waarin hij zichzelf, maar nu als bestuurder, vertegenwoordigingsbevoegd maakt. Hij zal dit moeten vastleggen.
Deze vreemde situatie is al meermaals voorgelegd aan de Hoge Raad. Recentelijk heeft de Hoge Raad de wijze van vastlegging versoepeld. De eis dat ondubbelzinnig moet blijken dat de bestuurder in zijn hoedanigheid van enig aandeelhouder de mogelijkheid van het tegenstrijdige belang onder ogen heeft gezien en toch instemt met de transactie blijft bestaan. Het enkele feit dat hij de transactie heeft verricht is hiervoor onvoldoende.
Niet meer van belang is waaruit de instemming blijkt. Dit kan een aandeelhoudersbesluit zijn, maar kan ook op andere wijze blijken. Het is sterk aan te raden om, gelet op de mogelijke bewijsfunctie, de in-stemming schriftelijk vast te leggen.
Instemming achteraf met de desbetreffende transactie en aanwijzing van de bestuurder als bijzondere vertegenwoordiger lijkt mogelijk mits daaruit onmiskenbaar blijkt dat de aandeelhouders de mogelijkheid van het bestaan van een tegenstrijdig belang onder ogen hebben gezien. Waarschijnlijk voldoet het aan het einde van het jaar alle transacties van het voorliggende jaar te fiatteren niet aan deze eis.
Ondanks het feit dat nieuwe regels over tegenstrijdig belang op komst zijn, blijft het voorgaande van be-lang omdat het wetsvoorstel met deze nieuwe regels niet op korte termijn zal worden aanvaard. Daarbij zullen de thans geldende regels blijven gelden voor vertegenwoordigingshandelingen die zijn verricht voorafgaand aan de nieuwe regels.
Wilt u geen risico lopen? Om te weten of sprake is van een tegenstrijdig belang en of uw besluitvorming aan de vereisten voldoet is het verstandig om tijdig uw notaris te raadplegen. Hij kan u vakkundig advi-seren.
Wilt u hier meer informatie over? Neemt u dan contact op met:
Notarissen bij Van Heukelem Govers Nusteling Notarissen.
mr. R. van Heukelem
mr. R.H. Nusteling
Telefoon: 010-4597272.
